Die geografische Variabilität der Falter ist nicht sehr groß.
Bezüglich der von Linnaeus im Jahre 1758 beschriebenen schwedischen Stammform Nymphalis antiopa antiopa (siehe auch
Taxonomische Klassifikation des Trauermantels: Typusfundort) sind folgende Unterarten bzw. geografische Rassen beschrieben:
-
ssp. hyperborea Seitz, 1914
-
ssp. lintnerii Fitch, 1856
-
ssp. borealis Wnukowsky, 1927
-
ssp. yedaluna Fruhstorfer, 1909
-
ssp. asopos Fruhstorfer, 1909
-
ssp. thomsonii Butler, 1887
ssp. hyperborea Seitz, 1914
Diese Unterart kommt im nördlichen Alaska, im Mackenzie District und den Nordwest-Territorien vor. Sie unterscheidet sich von der Stammform durch eine geringere Größe, dunklere Säume und größere blaue Flecken
.
Links ssp. hyperborea, rechts zum Vergleich die Stammform:
- Nymphalis antiopa ssp. hyperborea (leg.
Norbert Kondla) [57 mm] - Fundort: nahe Delta Junction, Alaska, USA (19. August 2005)
Weitere Exemplare der Unterart ssp. hyperborea siehe:
Präparationen vom Trauermantel (Nymphalis antiopa): Nymphalis antiopa ssp. hyperborea
ssp. lintnerii Fitch, 1856
Diese Unterart kommt ebenfalls in Nord-Amerika vor und wurde von J. A. Lintner im US-Staat New York identifiziert
. Die Flügel sind dunkler mit breiterem gelben Saum und kleineren blauen Flecken
. Die Unterart wurde früher teilweise auch als Aberration eingestuft (ab. lintnéri Fitch)
.
Asa Fitch schreibt in
[Fitch, 1856]:
Links ssp. lintnerii, rechts zum Vergleich die Stammform:
Weitere Exemplare der Unterart ssp. lintnerii siehe:
Präparationen vom Trauermantel (Nymphalis antiopa): Nymphalis antiopa ssp. lintnerii
ssp. borealis Wnukowsky, 1927
Diese Unterart findet sich in Jakutien und ist kleiner als die Stammform
.
Links ssp. borealis, rechts zum Vergleich die Stammform:
Weitere Exemplare der Unterart ssp. borealis siehe:
Präparationen vom Trauermantel (Nymphalis antiopa): Nymphalis antiopa ssp. borealis
ssp. yedaluna Fruhstorfer, 1909
Diese Unterart ist in Indien im Chumbi-Tal (Ost-Sikkim) im Dreieck Indien-Tibet-Bhutan sowie in Manipur beheimatet
. Sie wurde 1909 von deutschen Entomologen Hans Fruhstorfer beschrieben und im July/August 1912 von ihm am Chumbi-Pass gefangen. Es handelt sich um eine Unterart mit nur geringer Variation, deren Vorkommen signifikant zurück geht.
Weitere Exemplare der Unterart ssp. yedaluna siehe:
Präparationen vom Trauermantel (Nymphalis antiopa): Nymphalis antiopa ssp. yedaluna
ssp. asopos Fruhstorfer, 1909
Diese Unterart kommt in Japan, Sachalin und auf den Kurilen (nördlich bzw. nordöstlich von Japan) vor.
Links ssp. asopos, rechts zum Vergleich die Stammform:
Weitere Exemplare der Unterart ssp. asopos siehe:
Präparationen vom Trauermantel (Nymphalis antiopa): Nymphalis antiopa ssp. asopos
ssp. thomsonii Butler, 1887
Diese von Arthur G. Butler 1887 beschriebene Unterart ist dunkler als die Stammform (schokoladen-braun). Sie ist charakterisiert durch einen blassen, strohfarbenen Saum, der schwarz gefleckt ist, insbesondere an den Adern. Butler beschreibt viele weitere Merkmale, wie z.B. besondere gelbe Flecken (siehe
[Butler, 1887]). Die Saumbreite der Hinterflügel ist doppelt so breit wie die Breite der Vorderflügel. Die Spannweite beträgt 67 Millimeter.
Das von ihm untersuchte Exemplar stammt aus einer Sammlung von W. De Rothschild mit Fängen aus Honduras und Guyana. Butler nimmt Honduras als wahrscheinlichen Fangort an.
![Nymphalis antiopa antiopa (leg. Markku Savela) [67 mm]; Fundort: Suomusjärvi, Finnland (21. Juli 2002); Fotograf: Norbert Kondla Nymphalis antiopa antiopa (leg. Markku Savela) [67 mm]; Fundort: Suomusjärvi, Finnland (21. Juli 2002); Fotograf: Norbert Kondla](/PicturesNA/Photos/Butterflies/Kondla/antiopa_kondla_savela_2002_07_21_medium.jpg)
![Nymphalis antiopa ssp. lintnerii (leg. R. Patterson) [74,5 mm]; Fundort: Tripp Country, South Dakota, USA (28. Juni 2007); Fotograf: Norbert Kondla Nymphalis antiopa ssp. lintnerii (leg. R. Patterson) [74,5 mm]; Fundort: Tripp Country, South Dakota, USA (28. Juni 2007); Fotograf: Norbert Kondla](/PicturesNA/Photos/Butterflies/Kondla/antiopa_kondla_lintnerii_Patterson_2007_06_28_medium.jpg)
![Nymphalis antiopa ssp. borealis (leg. V. Tolmachov) [60 mm]; Sammlung: Museum Koenig, Bonn, Deutschland; Fundort: Tschita, Daurien (Transbaikal), Südostsibirien, Russland (Mai 1920); Fotograf: Ingo Daniels (24. Februar 2010) Nymphalis antiopa ssp. borealis (leg. V. Tolmachov) [60 mm]; Sammlung: Museum Koenig, Bonn, Deutschland; Fundort: Tschita, Daurien (Transbaikal), Südostsibirien, Russland (Mai 1920); Fotograf: Ingo Daniels (24. Februar 2010)](/PicturesNA/Photos/Butterflies/Daniels/ID0110_2010_02_24_antiopa_borealis_front_medium.jpg)
![Nymphalis antiopa ssp. yedaluna (leg. Hermann Höne) [63 mm]; Sammlung: Museum Koenig, Bonn, Deutschland; Fundort: Batang, untere Urwaldzone, China/Tibet (07. August 1936); Fotograf: Ingo Daniels (24. Februar 2010) Nymphalis antiopa ssp. yedaluna (leg. Hermann Höne) [63 mm]; Sammlung: Museum Koenig, Bonn, Deutschland; Fundort: Batang, untere Urwaldzone, China/Tibet (07. August 1936); Fotograf: Ingo Daniels (24. Februar 2010)](/PicturesNA/Photos/Butterflies/Daniels/ID0114_2010_02_24_antiopa_yedaluna_front_medium.jpg)
![Nymphalis antiopa ssp. asopos [55 mm]; Sammlung: M. Yago; Fundort: Sedana-Cho, Sendana-gun, Kariba (Berg), Makomania (Fluss), Hokkaidō, Japan (18. August 1990); Fotograf: Norbert Kondla Nymphalis antiopa ssp. asopos [55 mm]; Sammlung: M. Yago; Fundort: Sedana-Cho, Sendana-gun, Kariba (Berg), Makomania (Fluss), Hokkaidō, Japan (18. August 1990); Fotograf: Norbert Kondla](/PicturesNA/Photos/Butterflies/Kondla/antiopa_kondla_asopos_hokkaido_1990_08_18_medium.jpg)